KUALA LUMPUR– Keputusan institusi perbankan negara untuk memansuhkan caj RM1 bagi pengeluaran tunai antara bank melalui mesin ATM bermula 1 Julai ini disifatkan sebagai langkah yang mampu memberi kelegaan kepada jutaan rakyat, khususnya golongan berpendapatan rendah.

Bercakap kepada The Malaysia Press, Pensyarah Fakulti Ekonomi, Universiti Malaya, Mohammad Abdul Hamid, berkata walaupun nilai RM1 dilihat kecil pada pandangan sesetengah pihak, kesan kumulatifnya terhadap perbelanjaan isi rumah tidak boleh dipandang remeh.

“Ramai beranggapan RM1 bukan satu jumlah yang besar. Namun apabila caj itu dikenakan berulang kali sepanjang tahun.

“Ia menjadi satu kos tambahan yang memberi kesan kepada rakyat biasa, terutama mereka yang mempunyai pendapatan terhad,” katanya ketika ditemu bual hari ini.

Beliau mengulas laporan bahawa semua bank di negara ini akan menghapuskan caj RM1 bagi pengeluaran tunai antara bank melalui rangkaian MEPS, sekali gus membolehkan pengguna melakukan pengeluaran tanpa had di ATM bank lain tanpa dikenakan sebarang bayaran tambahan.

Legakan beban kos sara hidup

Menurut Mohammad, pemansuhan caj tersebut dilihat selari dengan usaha pelbagai pihak untuk mengurangkan tekanan kos sara hidup yang masih menjadi antara kebimbangan utama rakyat ketika ini.

Katanya, golongan seperti pekerja sektor informal, warga emas, nelayan, petani serta penduduk di kawasan luar bandar merupakan antara kelompok yang bakal menerima manfaat paling besar daripada keputusan berkenaan.

“Bagi masyarakat di bandar besar, mungkin mereka mempunyai banyak pilihan ATM daripada bank sendiri.

“Tetapi bagi penduduk luar bandar, kadangkala mereka hanya mempunyai akses kepada sebuah ATM yang bukan daripada bank mereka. Sebelum ini mereka terpaksa membayar caj tambahan semata-mata untuk mendapatkan wang tunai,” jelasnya.

Tambah beliau, pemansuhan caj itu turut membantu mengurangkan kos tidak langsung seperti penggunaan petrol, masa perjalanan serta keperluan mencari mesin ATM tertentu bagi mengelakkan bayaran tambahan.

Tingkat persepsi positif terhadap sistem perbankan

Dalam masa sama, beliau berpandangan bahawa langkah tersebut mampu meningkatkan keyakinan pengguna terhadap institusi kewangan tempatan.

Menurutnya, selama ini caj RM1 sering dianggap sebagai “caj tersembunyi” yang menimbulkan rasa kurang senang dalam kalangan pengguna.

“Dari sudut psikologi pengguna, pemansuhan ini menghantar mesej bahawa institusi kewangan lebih memahami realiti kehidupan rakyat dan bersedia berkongsi tanggungjawab dalam mendepani cabaran ekonomi semasa,” katanya.

Beliau menjelaskan bahawa walaupun bank dijangka kehilangan sebahagian hasil daripada yuran transaksi, kesannya terhadap kedudukan kewangan institusi perbankan secara keseluruhan adalah terhad memandangkan sumber pendapatan bank jauh lebih pelbagai.

Reformasi kecil, kesan besar

Mengulas dari sudut dasar awam, Mohammad menyifatkan keputusan tersebut sebagai contoh bagaimana perubahan bersifat teknikal boleh memberi impak besar kepada kehidupan harian rakyat.

“Kadangkala kita terlalu memberi tumpuan kepada dasar berskala besar sehingga terlupa bahawa reformasi kecil yang menyentuh rutin harian rakyat mempunyai nilai yang amat signifikan. Keputusan seperti ini memberi kesan secara terus tanpa memerlukan rakyat membuat permohonan atau memenuhi syarat tertentu,” ujarnya.

Beliau berkata, sekiranya jutaan pengguna ATM menikmati penjimatan hasil pemansuhan caj tersebut, ia secara tidak langsung meningkatkan pendapatan boleh guna isi rumah yang boleh digunakan untuk keperluan lain.

Nilai simbolik dalam era kos sara hidup

Mengulas mengenai dimensi komunikasi awam, beliau berpandangan bahawa langkah berkenaan mempunyai nilai simbolik yang tinggi dalam suasana rakyat masih berhati-hati mengurus perbelanjaan.

Katanya, rakyat bukan sahaja menilai sesuatu dasar berdasarkan jumlah wang yang terlibat, tetapi juga berdasarkan sejauh mana mereka merasakan suara dan kesusahan mereka didengari.

“Apa yang penting ialah rakyat merasai bahawa terdapat usaha untuk memudahkan urusan mereka. Walaupun nilainya hanya RM1 bagi setiap transaksi, ia membawa mesej bahawa beban kecil yang ditanggung rakyat juga diberikan perhatian,” katanya.

Beliau bagaimanapun berharap institusi kewangan akan terus mengekalkan ketelusan dalam pelaksanaan dasar berkenaan serta tidak menggantikan kehilangan hasil tersebut melalui pengenaan caj baharu pada masa hadapan.

Langkah kecil yang dirasai rakyat

Pemansuhan caj RM1 pengeluaran ATM antara bank mungkin tidak mengubah landskap ekonomi negara secara menyeluruh.

Namun bagi jutaan rakyat yang menggunakan perkhidmatan ATM setiap hari, ia merupakan satu perubahan yang nyata dan boleh dirasai secara langsung.

Dalam keadaan kos sara hidup terus menjadi perhatian utama masyarakat, keputusan yang memudahkan urusan harian rakyat dilihat bukan sahaja membawa manfaat ekonomi, malah memperkukuhkan keyakinan bahawa keperluan pengguna sentiasa diberi perhatian.

“Bukan semua kelegaan kepada rakyat datang dalam bentuk bantuan tunai yang besar. Kadangkala, pemansuhan caj kecil yang digunakan setiap hari mampu memberikan impak yang lebih dekat di hati masyarakat,” kata Mohammad mengakhiri temu bual.