PERSAINGAN Pilihan Raya Negeri (PRN) Melaka kali ini bukan sekadar pertandingan antara dua parti yang bekerjasama di peringkat Persekutuan.

Pakatan Harapan (PH) dan Barisan Nasional (BN) masing-masing mengumumkan 21 calon dan dilaporkan bertembung di 15 daripada 28 kerusi Dewan Undangan Negeri (DUN).

BN pula memperuntukkan tujuh kerusi kepada Pas dan rakan politiknya. Susunan itu menjadikan pilihan raya ini ujian terhadap kekuatan jentera, penerimaan calon dan keupayaan setiap parti mempertahankan pendirian politiknya di peringkat negeri.

Dari sudut kedudukan awal, BN mempunyai kelebihan sebagai kerajaan negeri dan berdasarkan keputusan PRN 2021, apabila memenangi 21 kerusi.

Namun, jumlah itu tidak menggambarkan keseluruhan kekuatan undi secara tepat. BN memperoleh 38.4 peratus undi, berbanding 35.8 peratus bagi PH dan 24.3 peratus bagi Perikatan Nasional (PN).

Perbezaan undi BN dan PH di peringkat negeri hanya 2.6 mata peratusan, walaupun jurang kerusi antara kedua-duanya besar.

Angka itu bukan ramalan keputusan 2026, tetapi menunjukkan bagaimana pembahagian undi dan calon di setiap kawasan boleh memberi kesan besar kepada keputusan PRN nanti.

Bagi PH, isu paling jelas untuk mencabar BN ialah pindaan Perlembagaan Melaka yang membolehkan sehingga tujuh adun lantikan diwujudkan.

PH dan DAP menarik diri daripada pentadbiran negeri selepas pindaan itu diluluskan. Langkah tersebut memberi PH ruang mengetengahkan persoalan tentang mandat pilihan raya, akauntabiliti dan alasan untuk mewujudkan kerusi lantikan.

Namun, isu itu hanya akan memberi kesan lebih luas jika PH dapat menghubungkannya dengan keperluan rakyat dan menjelaskan bagaimana wakil lantikan akan dipilih serta dipertanggungjawabkan.

Di luar pertikaian institusi, isu pekerjaan, kos sara hidup, perumahan, kesesakan dan kemudahan awam lebih dekat dengan kehidupan harian pengundi.

Kerajaan negeri boleh merujuk program dan projek yang telah dilaksanakan sebagai rekod pentadbiran, manakala PH boleh menilai sama ada manfaatnya mencukupi dan sampai kepada kawasan yang memerlukan.

Kerjasama BN–Pas pula mungkin dapat mengurangkan persaingan antara kedua-dua pihak di kerusi yang telah diagihkan. Namun, pembahagian kerusi tidak dengan sendirinya menjamin perpindahan undi.

Pengundi teras kedua dua parti juga berada dalam situasi yang sukar untuk membuat keputusan dalam situasi retorik perpaduan ummah yang lebih dilihat hanya retorik di sebalik perebutan kuasa dan undi Melayu.

Pada masa sama, ketegangan mengenai pembahagian kerusi mencetuskan persoalan tentang kesepaduan BN.

Presiden MCA, Wee Ka Siong, meninggalkan majlis pengumuman calon dan berkata MCA tidak akan mengiktiraf calon partinya yang diumumkan tanpa persetujuan kepimpinan tertinggi.

Jika pertikaian ini berlarutan, ia boleh menjejaskan gambaran bahawa semua komponen BN bergerak sehaluan.

Isu pendaftaran PN pula masih berkembang. RoS membatalkan pendaftaran gabungan itu pada 20 Oktober, tetapi Mahkamah Tinggi kemudian menangguhkan pelaksanaan keputusan tersebut sementara semakan kehakiman berjalan.

RoS dan Menteri Dalam Negeri telah memfailkan rayuan terhadap perintah itu. Kemelut itu boleh mengganggu persiapan PN dengan persepsi masa depan PN yang kabur dan tidak jelas yang dapat mempengaruhi kenyakinan pengundi untuk memberi undi kepada PN nanti.

Secara keseluruhan, BN memasuki PRN dengan rekod kemenangan lalu, pentadbiran negeri dan penyelarasan kerusi dengan Pas. Namun, isu ADUN lantikan serta pertikaian pembahagian kerusi dalam BN boleh menghakis kelebihan ini.

PH pula mempunyai ruang untuk mencabar melalui isu mandat dan akauntabiliti, tetapi perlu meyakinkan pengundi bahawa calon serta tawarannya mampu menangani masalah harian.

Dengan 13 muka baharu dalam senarai PH dan lapan dalam senarai BN, penerimaan calon serta kekuatan jentera kawasan juga akan menjadi faktor penting.

Keputusan akhirnya akan ditentukan oleh gabungan faktor; prestasi calon di kawasan, kemampuan parti menjelaskan isu tempatan, penyelesaian ketegangan dalam gabungan dan jumlah pengundi yang keluar mengundi.