KOTA KINABALU – Rang Undang-Undang (RUU) Bantuan Kerajaan dan Pembelaan Awam yang bakal menggantikan Akta Bantuan Kerajaan 1971 (Akta 26) dijangka membuka lembaran baharu dalam usaha kerajaan memperluas akses kepada keadilan untuk seluruh rakyat Malaysia.

Menteri di Jabatan Perdana Menteri (Undang-Undang dan Reformasi Institusi), Datuk Seri Azalina Othman Said berkata, selepas lebih lima dekad tanpa pindaan besar, akta sedia ada perlu dimodenkan agar selari dengan perubahan teknologi dan keperluan masyarakat hari ini.

“Sudah 54 tahun akta ini tidak dipinda. 

“RUU baharu ini diperkenalkan dengan pelbagai pendekatan lebih menyeluruh, termasuk mengambil kira aspek teknologi serta perluasan bantuan guaman kepada rakyat,” katanya semasa merasmikan Program Justice on Wheels (JoW) di sini, pada Selasa.

Menurutnya lagi, Sabah dipilih sebagai antara lokasi pelaksanaan utama kerana negeri itu aktif menjalankan pelbagai inisiatif melalui Jabatan Bantuan Guaman (JBG), termasuk program JoW yang membawa perkhidmatan guaman terus kepada masyarakat luar bandar.

“Kita juga akan memohon peruntukan daripada Kementerian Kewangan bagi memperluas pelaksanaan Mahkamah Bergerak bukan sahaja di Sabah, malah di Semenanjung. 

“Langkah ini akan melengkapkan ekosistem keadilan yang lebih holistik,” tambahnya.

Menurut Azalina, RUU baharu itu turut memberi penekanan terhadap perlindungan menyeluruh kepada kanak-kanak, terutamanya mangsa jenayah seksual, melalui penyediaan bantuan guaman secara automatik.

“Saya telah mengarahkan semua kes melibatkan kanak-kanak diberikan bantuan guaman secara serta-merta. 

“Kita juga memperkenalkan konsep legal companion atau pengampingan guaman supaya mereka sentiasa dilindungi dan dibimbing,” katanya.

Jelasnya, bantuan tersebut turut merangkumi kanak-kanak bukan warganegara, dengan penilaian dibuat mengikut kriteria agensi berkaitan.

Azalina turut menekankan keperluan memperkukuh kesedaran undang-undang dalam kalangan rakyat bagi memastikan setiap individu memahami hak mereka.

“Undang-undang yang baik tidak akan bermakna jika rakyat tidak tahu bagaimana untuk memanfaatkannya. 

“Ramai yang terus ke balai polis atau mahkamah tanpa memahami saluran sebenar. 

“Sebab itu JoW penting kita turun padang beri penerangan terus kepada rakyat,” jelasnya.

Dalam pada itu, beliau turut mengakui wujud ketidakseimbangan dari segi jumlah pegawai guaman antara Semenanjung, Sabah dan Sarawak, sekali gus menekankan keperluan penyelesaian luar mahkamah seperti mediasi dan timbang tara.

“Kita galakkan pendekatan penyelesaian alternatif atau Alternate Dispute Resolution (ADR) supaya tidak semua kes perlu dibicarakan di mahkamah,” ujarnya.

Dalam masa yang sama, Azalina berkata kekangan pelaksanaan undang-undang juga berpunca daripada kekurangan kakitangan dan sumber antara agensi, termasuk dalam usaha kolaborasi dengan kementerian lain.

“Undang-undang sudah ada, tetapi pelaksanaannya memerlukan kerjasama dan kesedaran semua pihak,” jelasnya.

Justeru, beliau menyeru agar agensi dan kementerian lain, khususnya Kementerian Pendidikan, bekerjasama bagi memperluas program kesedaran undang-undang berkaitan perlindungan kanak-kanak di peringkat sekolah.